ทำความเข้าใจ วิธีคำนวณ สส.บัญชีรายชื่อ พรรคไหนจะได้เท่าไหร่

 

 

เป็นที่เข้าใจตรงกันว่า การเลือกตั้งในวันนี้ 8 ก.พ.2569 อยู่ภายใต้รัฐธรรมนูญ 2560 แบ่งเป็น 2 แบบ แบ่งเขต และบัญชีรายชื่อ ซึ่งมักชอบเรียกกันว่า “เลือกคนที่รัก เลือกพรรคที่ชอบ” มี สส.ทั้งหมด 500 คน โดยที่ แบบแบ่งเขต มี 400 เขตเลือกตั้งทั่วประเทศ มีสัดส่วนประชากร 1.4-1.5 แสนคน ต่อ 1 เขตเลือกตั้ง ส่วนบัญชีรายชื่อ มี 100 คน และมีสูตรในการคำนวณ การได้มาซึ่ง สส.ต่อ 1 คน

 

ซึ่งมีขั้นตอนที่ต้องทำความเข้าใจ ว่าเพราะเหตุใด แต่ละพรรคการเมือง จึงได้ สส.เท่านี้ ซึ่งวิธีการคำนวณนี้ เป็นกลไกสำคัญในการจัดสรร สส.แบบบัญชีรายชื่อ ให้เป็นไปตามสัดส่วนคะแนนเสียงของประชาชน และตามรัฐธรรมนูญ

 

คณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) ชี้แจง วิธีการคำนวณ สส.บัญชีรายชื่อ แบบง่ายๆเอาไว้คือ 4 ขั้นตอน ดังนี้ 1.รวมผลคะแนนทั้งหมด ที่ทุกพรรคการเมืองได้รับ
จากการเลือกตั้งแบบบัญชีรายชื่อทั้งประเทศ บัตรสีชมพู, 2. นำคะแนนรวมที่ได้ตามข้อ 1.หารด้วย 100 เพื่อหาคะแนนเฉลี่ยต่อ สส.แบบบัญชีรายชื่อ ว่าจะต้องใช้กี่คะแนน จึงจะแปลงเป็นจำนวน สส. 1 คน, 3. นำคะแนนรวมที่แต่ละพรรคการเมืองได้รับ หารด้วยคะแนนเฉลี่ย ตามข้อ 2 ก็จะได้จำนวน สส.แบบบัญชีรายชื่อที่ของแต่ละพรรคการเมือง,

 

หากผลคำนวณมีเศษ ให้จัดสรร สส.ตามลำดับคะแนนเศษมากไปหาน้อย จนกว่าจะครบจำนวน 100 คน แต่หากเกิดกรณีมีคะแนนเศษเท่ากัน ซึ่งจะทำให้มี สส.เกิน 100 คนจำเป็นต้องให้ตัวแทนของพรรคการเมืองที่มีเศษเท่ากันมาจับสลาก เพื่อให้ได้ สส.แบบบัญชีรายชื่อครบจำนวน 100 คนตามรัฐธรรมนูญต่อไป แต่ในอดีตที่ผ่านมาของการบังคับใช้รัฐธรรมนูญ ฉบับนี้ ยังไม่เคยมีเศษเท่ากัน จนต้องมีการจับสลากแต่อย่างใด

 

การเลือกตั้งครั้งนี้ คณะกรรมการการเลือกตั้ง ประกาศจำนวนประชากร ที่มีสิทธิ์ออกเสียงเลือกตั้งทั้งหมด 52,992,953 คน แบ่งเป็นชาย 25,278,046 คน
และหญิง 27,644,877 คน มีหน่วยเลือกตั้งทั้งหมดทั่วประเทศ จำนวน 99,538 หน่วย ส่วนสถิติการออกมาใช้สิทธิ์ เลือกตั้งในปี 2566 มีผู้มาใช้สิทธิทั้งหมด
39,293,867 คน จากผู้มีสิทธิเลือกตั้งทั่วประเทศประมาณ 52 ล้านกว่าคน คิดเป็น 75.22%

 

และการคำนวณบัญชีรายชื่อในการเลือกตั้งปี 2566 เมื่อหารด้วยจำนวนส.ส.บัญชีรายชื่อ 100 ที่นั่ง จะพบว่า คะแนนเฉลี่ยต่อ ส.ส. 1 คน อยู่ที่ประมาณ 395,150 คะแนน ดังนั้น จึงต้องจับตาว่า การเลือกตั้งครั้งนี้ จำนวนผู้มาใช้สิทธิ์จะมากขึ้นกว่าเดิม หรือน้อยลงกว่าเดิม เพราะเป็นหนึ่งในตัวแปรสำคัญ ในการคำนวณ สส.บัญชีรายชื่อด้วยนั่นเอง

 

สำหรับผลการคำนวณ สส.บัญชีรายชื่อเมื่อครั้งปี 66 พรรคก้าวไกล ได้ สส.มากสุด 39 คน จาก 14,438,851 คะแนน รองลงมา เป็นพรรคเพื่อไทย: 29 คน จาก
10,962,522 คะแนน อันดับ 3 พรรครวมไทยสร้างชาติ 13 คน จาก 4,766,408 คะแนน อันดับ 4 พรรคภูมิใจไทย 3 คน จาก 1,138,202 คะแนน และอันดับ 5
พรรคประชาธิปัตย์ 3 คน จาก 925,349 คะแนน

 

และพรรคเล็กอื่นๆ ที่ได้ พรรคละ 1 คน อีกเกือบ 10 พรรคการเมือง ดังนั้น ถือเป็นโจทย์ ที่ท้าท้ายสำหรับทุกพรรคการเมืองที่คาดหวังจะคว้าเก้าอี้ สส.บัญชีรายชื่อ เพราะต้องทำคะแนนขั้นต่ำ กว่า 3.5 แสนคะแนน จึงจะได้ 1 คน.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ติดตามเนื้อหาดีๆแบบนี้ได้ที่

Facebook : https://www.facebook.com/innnews.co.th

Twitter : https://twitter.com/innnews

Youtube : https://www.youtube.com/c/INNNEWS_INN

TikTok : https://www.tiktok.com/@inn_news

LINE Official Account : @innnews