จากการที่รัฐบาลเดินหน้าปรับเกณฑ์โครงการบัตรสวัสดิการแห่งรัฐ หรือบัตรคนจน รอบใหม่ ปี 2569 โดยคณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบหลักเกณฑ์และคุณสมบัติผู้ลงทะเบียนใหม่ เพื่อให้การช่วยเหลือของรัฐเข้าถึงผู้มีรายได้น้อยที่แท้จริงมากขึ้น แต่การกำหนดหลักเกณฑ์กลับทำประชาชนได้รับผลกระทบ โดยเฉพาะเรื่องสิทธิลดหย่อนภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา แต่ไม่ได้หมายความว่าผู้สูงอายุมีรายได้เกินเกณฑ์ แต่กลับถูกตัดสิทธิ์
โดยการเปิดลงทะเบียนจะมีขึ้นระหว่างวันที่ 4-21 มิถุนายน 2569 ขณะที่ผู้ถือบัตรสวัสดิการเดิมกว่า 13 ล้านคน จะต้องยืนยันตัวตนใหม่ทุกคน หากต้องการรักษาสิทธิในโครงการ ส่วนผู้ที่ผ่านการตรวจสอบคุณสมบัติ จะเริ่มใช้สิทธิได้ตั้งแต่วันที่ 1 สิงหาคม 2569 เป็นต้นไป
สาระสำคัญของหลักเกณฑ์ใหม่ คือ การคัดกรองเข้มงวดขึ้น ทั้งด้านรายได้ ทรัพย์สิน และสถานะทางการเงิน โดยกำหนดให้ผู้ลงทะเบียนต้องมีรายได้ไม่เกิน 100,000 บาทต่อปี และเป็นครั้งแรกที่เพิ่มเกณฑ์ด้านรายจ่าย โดยผู้สมัครต้องมีรายจ่ายที่จ่ายให้บุคคลอื่นไม่เกิน 100,000 บาทต่อปีเช่นกัน นอกจากนี้ ยังมีการกำหนดเพดานทรัพย์สินทางการเงินอย่างชัดเจน ไม่ว่าจะเป็นเงินฝากและสลากออมทรัพย์รวมกันต้องไม่เกิน 100,000 บาท
ขณะที่ผู้ถือบัตรเครดิตจะไม่มีสิทธิ์ได้รับสวัสดิการ รวมถึงผู้ที่มีวงเงินสินเชื่อรวมเกิน 100,000 บาท ก็จะไม่ผ่านเกณฑ์เช่นเดียวกัน
อีกหนึ่งความเปลี่ยนแปลงสำคัญ คือ การไม่ใช้รายได้เฉลี่ยของครอบครัวมาพิจารณาเหมือนในปี 2565 แต่จะใช้รายได้ของแต่ละบุคคลเป็นหลัก ทำให้การคัดกรองมุ่งเน้นไปที่ฐานะทางเศรษฐกิจของผู้สมัครโดยตรง
ขณะเดียวกัน กระทรวงการคลัง ได้ขยายกลุ่มบุคคลที่ถูกตัดสิทธิออกจากโครงการเพิ่มเติม ทั้งนักเรียน นักศึกษา ผู้ถือหุ้น กรรมการบริษัท ผู้ถือครองหลักทรัพย์ ผู้มีประกันชีวิตที่ชำระเบี้ยตั้งแต่ 12,000 บาทต่อปีขึ้นไป รวมถึงบุคคลที่ถูกนำชื่อไปใช้สิทธิลดหย่อนภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา
ประเด็นหลังกลายเป็นเรื่องที่ถูกวิพากษ์วิจารณ์อย่างกว้างขวาง โดยเฉพาะในกลุ่มผู้สูงอายุ เนื่องจากหากบุตรหลานนำชื่อบิดามารดาไปใช้สิทธิลดหย่อนภาษี จะถือว่าเข้าข่ายมีผู้ดูแลและอาจถูกตัดสิทธิรับบัตรสวัสดิการแห่งรัฐทันที
หลายฝ่ายสะท้อนว่า แม้ลูกหลานจะใช้สิทธิ์ลดหย่อนภาษี แต่ไม่ได้หมายความว่าผู้สูงอายุมีรายได้เกินเกณฑ์ หรือได้รับการอุปการะอย่างเพียงพอ ขณะที่ผู้เสียภาษีจำนวนมากมองว่าเป็นการบังคับให้ต้องเลือกระหว่างสิทธิ์ลดหย่อนภาษีของตนเอง กับสิทธิ์สวัสดิการของพ่อแม่
อย่างไรก็ตาม กระทรวงการคลัง ยืนยันว่า การปรับเกณฑ์ครั้งนี้มีเป้าหมายเพื่อคัดกรองผู้มีฐานะทางเศรษฐกิจที่แท้จริง และลดปัญหาการได้รับสิทธิไม่ตรงกลุ่มเป้าหมาย
สำหรับผู้ที่ต้องการรักษาสิทธิ์หรือสมัครใหม่ สามารถดำเนินการผ่านแอปพลิเคชันเป๋าตัง แอปทางรัฐ เว็บไซต์โครงการ ตู้เอทีเอ็มธนาคารกรุงไทย หรือสาขาธนาคารที่เข้าร่วมโครงการได้ภายในระยะเวลาที่กำหนด
ติดตามเนื้อหาดีๆแบบนี้ได้ที่
Facebook : https://www.facebook.com/innnews.co.th
Twitter : https://twitter.com/innnews
Youtube : https://www.youtube.com/c/INNNEWS_INN
TikTok : https://www.tiktok.com/@inn_news
LINE Official Account : @innnews