ตัณฑุลนาฬิชาดก (มีคลิป)

ว่าด้วยความโลภจัดเห็นแก่ได้

ตัณดุลนาฬชาดก ในอดีตกาล  สมัยเมื่อพระเจ้าพรหมทัตครองราชย์สมบัติ  ณ. นครพาราณสี มหานครที่กล่าวกันว่ามิเคยหลับใหล  เหตุเพราะมีการค้าแลกเปลี่ยนกันอยู่มิว่างเว้นนั่นเอง พระเจ้าพรหมทัติทรงมีบัณฑิตผู้หนึ่งเป็นพนักงานตีราคาสินค้าที่เข้ามาขายในพระนคร  โดยมีกฎว่า  ตีราคาอย่างไรก็ต้องขายตามนั้นมิสามารถต่อรองได้  จนเวลาผ่านไป

          พระองค์มิทรงพอพระทัยการทำงานของบัณฑิตที่เป็นเจ้าพนักงานตีราคาพัสดุที่จะซื้อเข้ามาเป็นของหลวงขึ้นมา  หลังจากมอบหน้าที่ให้ทำนานพอสมควร บัณฑิตหนุ่มผู้นี้เป็นผู้เที่ยงธรรมยิ่งนัก  แม้พระเจ้ากรุงพารารสีทรงมีดำริเช่นนั้นก็มิได้ทำตามแต่อย่างใด เขายังคงตีราคาซื้อสินค้าอย่างยุติธรรมต่อไป

          วันหนึ่งขณะที่พระเจ้าพรหมทัตทอดพระเนตรออกไปนอกวัง  ก็เห็นชายคนหนึ่งกำลังต่อรองสินค้ากับแม่ค้าอย่างเอาเป็นเอาตาย  จึงเรียกให้ทหารนำตัวเข้ามา ยาจกที่ถูกยกให้เป็นคนสำคัญทำงานสนองพระเจ้าพรหมทัตได้เป็นที่ถูกอกถูกใจ  สามารถเอาเปรียบพ่อค้าจากเมืองใกล้ไกลได้กำไรมากมาย ต่อมา  มีพ่อค้าได้นำม้าพันธ์ดี  500 ตัวมาเสนอขาย เพื่อใช้ในราชการสงคราม  พระเจ้าพรหมทัตจึงรับสั่งให้พนักงานตีราคาคนใหม่เป็นคนตีราคา เจ้าของฝูงม้าแทบเป็นลมเมื่อได้ยินค่าตอบแทนที่พนักงานตีราคาบอกไว้  แต่สุดจะขัดขืนได้จำต้องรับเอาข้าวทะนานเดียวกลับมาพ่อค้าม้าไม่พอใจกับราคาที่ได้  จึงนำความไปปรึกษากับบัณฑิตที่เป็นพนักงานตีราคาคนเดิม

ด้วยความโลภและความเห็นแก่ได้ของยาจกที่ถูกยกย่องให้เป็นพนักงานตีราคา  เริ่มทำให้พระเจ้ากรุงพาราณสีเสื่อมพระเกียรติแล้ว เมื่อแผนขั้นต้นการติดสินบนเรียบร้อยแล้ว  ต่อมาบัณฑิตและพ่อค้าม้าก็พากันขอเข้าเฝ้าพระเจ้าแผ่นดินตามนัดหมายกับพนักงานตีราคา

          คำถามนี้เป็นอุบายที่ซักซ้อมกันมาแล้วอย่างดี  เมื่อพ่อค้าถามพนักงานตีราคาก็ตอบไปตามที่ตกลงรับสินบนกันไว้ พระเจ้าพรหมทัติได้ฟังคำตอบแล้วถึงกับตกพระทัย

ความละโมบโลภมากของพระเจ้าพรหมทัตและความฉลาดเที่ยงธรรมของบัณฑิตหนุ่มถูกร่ำลือไปทั่วพระนคร  เมื่อทุกอย่างกลับสู่สภาพเดิม  พาราณสีก็กลับมาเป็นมหานครศูนย์กลางการค้าพาณิชย์ต่อไปอีกนานเท่านาน

          พนักงานตีราคาคนใหม่ผู้โลภมาก  ได้เกิดเป็นพระอุทายีผู้หลงใหลในรสอาหาร

บัณฑิตพนักงานตีราคาผู้เที่ยงธรรม  ได้เสวยพระชาติบุตรเป็นพระพุทธเจ้า

ชาดก เรื่องนี้ได้สอนให้รู้ว่า  โลภมากมักลาภหาย

ข่าวน่าสนใจ

Close